1 czerwca 2020

Alimenty od rodziców dla dziecka

Strona głowna / / Alimenty od rodziców dla dziecka

Co to te alimenty od rodziców dla dziecka?

Nasze rozważania rozpocznijmy od definicji obowiązku alimentacyjnego. Obowiązek alimentacyjny jest to zobowiązanie do dostarczania uprawnionemu środków utrzymania, a w miarę potrzeby także środków wychowania. Obciąża on krewnych w linii prostej oraz rodzeństwo. Jednym z najpopularniejszych zagadnień dotyczących alimentów jest sytuacja, gdzie rodzic dziecka zobowiązany jest do realizowania tego obowiązku. Wskazać przy tym należy, iż obowiązek alimentacyjny nie dotyczy jedynie rodziców biologicznych, lecz również osób, które przysposobiły dziecko.

Od kiedy i do kiedy te alimenty?

Rodzice i przysposabiający, obowiązani są do świadczeń alimentacyjnych względem dziecka, które nie jest jeszcze w stanie utrzymać się samodzielnie. Oznacza to, że osiągnięcie przez dziecko pełnoletności nie jest bezpośrednio związane z ustaniem obowiązku alimentacyjnego. Wyznacznikiem ustania zobowiązania wobec dziecka jest moment, w którym dziecko jest w stanie się samodzielnie utrzymać. Moment osiągnięcia przez dziecko pełnoletności oznacza jednak, iż

– kończy się jego obowiązek szkolny

-umożliwia mu podjęcie pracy

-rozpoczęcie działalności gospodarczej.

Sytuacja jest zgoła inna w przypadku, gdy dziecko zdecyduje o kontynuowaniu nauki – w tej sytuacji powołanie się przez zobowiązanego na  art. 133 § 3 k.r.o. i wskazanie, iż dziecko nie przyczynia się do uzyskania samodzielności finansowej najprawdopodobniej okaże się nieskuteczne, w szczególności gdy wyniki dziecka w nauce wskazują na celowość podjętego przez nie kształcenia..

Życie pisze bowiem różne scenariusze, a wskazany uprzednio art. 133 § 1 k.r.o jest skonstruowany w ten sposób, iż uzależnia moment ustania obowiązku alimentacyjnego względem dziecka od uzyskania przez nie pełnej samodzielności. Co, gdy dziecko nigdy nie jest w stanie uzyskać pełni samodzielności?  Czy to z powodu kalectwa czy innych przyczyn, zarówno w zakresie funkcjonowania w społeczeństwie jak i pod względem finansowym? Mając na uwadze brzmienie przywołanego przepisu nie można odpowiedzieć na to pytanie w sposób konkretny, gdyż jest to zależne od stanu zdrowotnego osoby uprawnionej. W niektórych przypadkach obowiązek alimentacyjny wobec uprawnionego trwa aż do śmierci osoby zobowiązanej.

Czy alimenty od rodziców dla dziecka to tylko pieniądze?

Oczywiście, jak wskazano w art. 135 § 2 k.r.o., wykonanie obowiązku alimentacyjnego względem dziecka, które nie jest jeszcze w stanie utrzymać się samodzielnie albo wobec osoby niepełnosprawnej może polegać w całości lub w części na osobistych staraniach o utrzymanie lub o wychowanie uprawnionego, w takim wypadku świadczenie alimentacyjne pozostałych zobowiązanych, polega na pokrywaniu w całości lub w części kosztów utrzymania lub wychowania uprawnionego. Oznacza to, że gdy jedno z rodziców stale sprawuje opiekę nad dzieckiem, drugi z rodziców powinien w całości lub części pokrywać koszty utrzymania i wychowania uprawnionego.

Rodzice mogą uchylić się od obowiązku alimentacyjnego gdy:

-dochody z majątku dziecka wystarczają na pokrycie kosztów jego utrzymania i wychowania

-dziecko osiągnie pełnoletność, a alimenty wobec niego połączone są z nadmiernym dla nich uszczerbkiem

-dziecko nie dokłada starań w celu uzyskania możności samodzielnego utrzymania się.

Ile tych alimentów od rodziców dla dziecka?

Zakres świadczeń alimentacyjnych zależy od usprawiedliwionych potrzeb uprawnionego oraz od zarobkowych i majątkowych możliwości zobowiązanego. Istota „uzasadnionych potrzeb” uprawnionego została wskazana w Uchwale Sądu Najwyższego CZP 91/86.  Sąd Najwyższy uznał usprawiedliwione potrzeby uprawnionego jako potrzeby, których zaspokojenie zapewni mu – odpowiedni do jego wieku i uzdolnień – prawidłowy rozwój fizyczny i duchowy.

Wliczane do nich są :

-wszelkie wydatki na utrzymanie dziecka

-koszty kształcenia i zajęć pozalekcyjnych

-zakupu pomocy szkolnych

-koszty związane z rozwijaniem przez dziecko jego zainteresowań

Potrzeby dziecka i wysokość świadczenia alimentacyjnego idzie w parze jednak z majątkowymi i zarobkowymi możliwościami zobowiązanego. Dziecko ma prawo do życia na równej stopie życiowej ze swoimi rodzicami. Bez względu na to, czy mieszka z nimi wspólnie czy oddzielnie. Oznacza to, iż w postępowaniu sądowym Sąd, ustalając wysokość należnego uprawnionemu świadczenia, weźmie pod uwagę majątkowe i zarobkowe możliwości zobowiązanego.

Istotne jest, iż nie oznacza to wcale dochodów, jakie zobowiązany obecnie osiąga. Zgodnie z przywołaną wcześniej Uchwałą Sądu Najwyższego.  Możliwości zarobkowe i majątkowe zobowiązanego określają zarobki i dochody, jakie uzyskiwałby przy pełnym wykorzystaniu swych sił fizycznych i zdolności umysłowych, nie zaś rzeczywiste zarobki i dochody. Taki pogląd wyrażony przez Sąd Najwyższy zakłada zapobieganie celowemu obniżaniu wykazywanych przez zobowiązanego dochodów, skutkującemu obniżeniu należnych uprawnionemu świadczeń alimentacyjnych. Omawiając tę kwestię, zasadne jest przytoczenie art. 136 k.r.o. który również odnosi się do powyższego zagadnienia. Wskazuje ono, że jeżeli w ciągu ostatnich trzech lat przed sądowym dochodzeniem świadczeń alimentacyjnych osoba, która była już do tych świadczeń zobowiązana, bez ważnego powodu zrzekła się prawa majątkowego lub w inny sposób dopuściła do jego utraty albo jeżeli zrzekła się zatrudnienia lub zmieniła je na mniej zyskowne, nie uwzględnia się wynikłej stąd zmiany przy ustalaniu zakresu świadczeń alimentacyjnych.

Co zrobić, żeby te alimenty otrzymać?

Aby uprawniony mógł dochodzić należnego mu świadczenia alimentacyjnego, należy złożyć pozew sądzie rejonowym, w wydziale rodzinnym i nieletnich.

W tym przypadku sąd właściwy do złożenia pozwu to:

– sąd właściwym ze względu na zamieszkanie pozwanego

– sąd właściwy ze względu na miejsce zamieszkania osoby uprawnionej

Pamiętaj, że gdy osobą uprawnioną jest osoba małoletnia, musi być ona reprezentowana przez przedstawiciela ustawowego. Najczęściej to  jeden  z rodziców. Strona dochodząca roszczeń alimentacyjnych jest z mocy ustawy zwolniona z ponoszenia kosztów sądowych. Warto wspomnieć, iż w pozwie należy dokładnie określić wysokość dochodzonych roszczeń z tytułu alimentów.

Pragnąc dochodzić roszczeń z tytułu świadczeń alimentacyjnych warto zasięgnąć porady prawnej u adwokata lub radcy prawnego. Odpowie on na pytania dotyczące możliwości i sposobu dochodzenia omawianego roszczenia, co znacząco ułatwi przebrnięcie uprawnionemu przez postępowanie sądowe.

Kwestia alimentów może być również przedmiotem rozstrzygnięcia w postępowaniu rozwodowym.